វិធីការពារជម្ងឺសរសៃឈាមខួរក្បាល សម្រាប់អ្នកដែលធ្លាប់មានជម្ងឺនេះ

វិធីការពារជម្ងឺសរសៃឈាមខួរក្បាល
សម្រាប់អ្នកដែលធ្លាប់មានជម្ងឺនេះ

 

          អ្នកដែលធ្លាប់មានជម្ងឺសរសៃឈាមខួរក្បាល ឱកាស​ដែលកើត​ឡើង​វិញ​ប្រហែល

 ​ជា ១៥​% នៅក្នុងឆ្នាំដំបូង និងចុះនៅ ១០% ក្នុងឆ្នាំទី ២ ហើយចុះមកនៅ ៥​ % ក្នុងឆ្នាំក្រោយៗមក ។ ការមិនមានរោគសញ្ញានៃជម្ងឺសរសៃឈាមខួរក្បាល  មិនមែនមានន័យថា ជម្ងឺជាសះស្បើយ ហើយតទៅនឹងមិនកើតទៀតនោះទេ ពីព្រោះ

ថា​សរសៃឈាមមានការថយចុះជាបន្តបន្ទាប់ ។ សរសៃឈាមដែលនៅមិនទាន់ស្ទះ ប៉ុន្តែមានការរួមតូច អាចមានឱកាសស្ទះនៅពេលក្រោយ ។ សរសៃឈាមដែលប៉ោង ហើយនៅមិនទាន់ធ្លាយ ក៏មានឱកាសធ្លាយនៅពេលក្រោយបានដែរ ហើយមានរោគសញ្ញាថ្មីមកទៀត ។  ដូច្នេះហើយ ទោះបីជា អាកា​រៈ​រោ​គ​ប្រសើរ​ឡើងហើយក៏ដោយ ក៏មិនគួររស់នៅដោយក្តីប្រមាទនោះដែរ ត្រូវគ្រប់គ្រងកត្តា

ហានិភ័យ ផ្លាស់ប្តូរឥរិយាបថនៃការរស់នៅ ទម្លាប់ការរស់នៅប្រចាំថ្ងៃ អោយ​បាន

ត្រឹម​ត្រូវតាម​របៀបបែបផាសុខភាព ។

        ក្រៅពីការគ្រប់គ្រង ឬជៀសវាងកត្តាហានិភ័យហើយនោះ វេជ្ជបណ្ឌិត អាចអោយ

ថ្នាំ និងការព្យាបាលដូចតទៅនេះ ៖

        ១. ថ្នាំប្រឆាំងប្លាកែត (ថ្នាំការពារស្ទះសរសៃឈាម) អ្នកជម្ងឺស្ទះសរសៃឈាម គួរទទួលទានប្រឆាំងប្លាកែត (ដូចជា ថ្នាំអាស្ពីរីន) ហើយ​គួរ​ទទួល​ទានថ្នាំ​នេះ​អស់

មួយជីវិត ។

        ២. ​ថ្នាំ​រំលាយ​កំណក​ឈាម  សម្រាប់អ្នកដែលមានជម្ងឺបេះដូងកន្ត្រាក់ខ្លាំង 

 (AF) បន្ទាប់ពីទទួលទានថ្នាំ ត្រូវត្រូតពិនិត្យរកពេលដែលឈាមកក ដែលហៅថា

 INR មានកំរិតរវាង ២ -៣ ហើយគួរទទួលទានថ្នាំអស់មួយជីវិត ។ ប្រសិនបើ

មានការពិបាក ក្នុងការទទួលទានថ្នាំនេះ អាចប្រើថ្នាំប្រឆាំងប្លាកែតជំនួសវិញក៏បាន 

 ប៉ុន្តែឱកាសដែលកើតហានិភ័យមានខ្ពស់ជាង ។

        ៣.​ ការវះកាត់យកខ្លាញ់នៅផ្ទៃសរសៃឈាម វិធីនេះធ្វើបានចំពោះអ្នកដែលសរសៃឈាមក្រហមនៅក មានការស្ទះច្រើនជាង
៧០ % តែម្ខាង និងខួរក្បាលដែលខ្វះឈាមទៅចិញ្ចឹម ។

        ៤. ការទទួលទានថ្នាំបញ្ចុះខ្លាញ់ ក្រុម Statin  ចំពោះអ្នកជម្ងឺដែលស្ទះ
សរសៃឈាម ជាពិសេសបើមាន កំរិតខ្លាញ់អាក្រក់ (LDL) ក្នុងឈាមច្រើន
ជាង ១០០ មក/ឌល ។

        អ្នកជម្ងឺរោគដាច់សរសៃឈាមខួរក្បាល មិនមានថ្នាំការពារជាពិសេសនោះ
ឡើយ អ្វីដែលធ្វើបានគឺ ឈប់ទទួលទានស្រា​ ឬ ភេសជ្ជៈដែលមានជាតិអាល់កុល គ្រប់គ្រងសម្ពាធឈាមឳ្យ​នៅកំរិតធម្មតា និងការហាត់ប្រាណជាប្រចាំ ។

 

ប្រសិនបើមិនចង់ស្លាប់ ឬពិការ
ពីជម្ងឺសរសៃឈាមខួរក្បាល
 គួរធ្វើយ៉ាងណា ?

លោកអ្នកដែលមិនចង់ពិការឬបាត់បង់ជីវិតពីជម្ងឺនេះ គួរអនុវត្តតាមវិធី

សាស្ត្រដូចខាងក្រោម ៖

        ១. ស្វែងយល់ពីជម្ងឺសរសៃឈាមខួរក្បាល ។

        ២. ពិនិត្យរកកត្តាហានិភ័យខ្លួនឯង ។

        ៣. ជៀសវាងកត្តាហានិភ័យ ឬគ្រប់គ្រងកត្តាហានិភ័យអោយមានកំរិត

ល្អប្រសើរ ។

        ៤.នៅពេលដែលកើតជម្ងឺនេះ គួរប្រញាប់ទៅមន្ទីរពេទ្យជាបន្ទាន់ លោកអ្នកអាចប្រសើរឡើងវិញបាន ក្រោយពេលចាក់ថ្នាំរំលាយឈាមកក ។

សូមអរគុណប្រភព មន្ទីរពេទ្យផ្យាថៃ ២

ការថែទាំវេជ្ជសាស្ត្រទូទៅ សម្រាប់អ្នកជម្ងឺសរសៃឈាម ខួរក្បាល

ការថែទាំវេជ្ជសាស្ត្រទូទៅ សម្រាប់អ្នកជម្ងឺសរសៃឈាម
ខួរក្បាល (General care of stroke)

      

       អ្នកជម្ងឺសរសៃឈាមខួរក្បាល​ប្រភេទផ្សេងៗ មានរោគសញ្ញា ការពិការភាព និងជម្ងឺជ្រាតជ្រែកប្រហាក់ប្រហែលគ្នា ។ ក្រៅពីនេះនៅមានភាវៈផ្សេងៗ ដែលជួប

ប្រទះរួមគ្នា ដូចជា លើសឈាម ទឹកនោមផ្អែម ភាវៈឧនាហារូបត្ថម្ភ​ ព្រមទាំងទម្ងន់

លើសខ្លាំង ឬតិចពេកជាដើម ។

        វិធីការព្យាបាលថែទាំអ្នកជម្ងឺសរសៃឈាមខួរក្បាល មានគោលការណ៍

ការព្យាបាលរួមគ្នា ដែលជាការសហការរវាងបុគ្គលិកសុខាភិបាលច្រើនសាខា ដូចជា វេជ្ជបណ្ឌិត ឳសថការី​ គិលានុបដ្ឋាយិកា បុគ្គលិកកាយនីតិសម្បទា បុគ្គលិកវិជ្ជាជីវៈ

សុខភាព អ្នកជំនាញខាងចំណីអាហារ ដោយមានគោលការណ៍សំខាន់ ដូច្នេះ គឺ

        ១. សម្ពាធឈាម វេជ្ជបណ្ឌិតនៅចាំមើលថែទាំមិនឱ្យ​មានសម្ពាធឈាមខ្ពស់ ឬ       ទាបពេក ។

        ២.​កំរិតជាតិស្កក្នុងឈាម វេជ្ជបណ្ឌិតចាំមើលថែទាំមិនឱ្យ​កំរិតជាតិស្កក្នុងឈាម

ខ្ពស់ ឬ​ទាប​ពេក​ ដូចគ្នាដែរ ។

        ៣. កំរិតជាតិរ៉ែក្នុងរាងកាយ មានការត្រួតពិនិត្យ ឱ្យ​ស្ថិតនៅក្នុងកំរិតធម្មតា ។

        ៤. ការឱ្យ​អាហារ អ្នកជម្ងឺដែលមិនមានបញ្ហាលេប អាចទទួលទានអាហារបានដោយខ្លួនឯង ប៉ុន្តែចំពោះអ្នកជម្ងឺដែលមានបញ្ហាអាចត្រូវដាក់បំពង់អាហារតាមច្រមុះ ចូលទៅ

ក្រពះអាហារ ដើម្បីទទួលជាតិអាហារ ទឹក និងថ្នាំ ។

        ៥. ការបញ្ចេញចោលនូវលាមកនិងទឹកនោម គិលានុបដ្ឋាយិកានៅចាំថែទាំ

 ឱ្យ​​អ្នកជ​ម្ងឺបាន​បន្ទោបង់​យ៉ាងស្រួល ។

        ៦. ការប្រុងប្រយ័ត្នមិនឱ្យ​ដួល ចំពោះអ្នកជម្ងឺដែលអាចដើរបាន ប៉ុន្តែលំនឹង

ខ្លួនមិនល្អ ឬអ្នកជម្ងឺដែលមានបញ្ហាខូចសន្លាក់ ។ 

        ៧. ការការពារការសង្កត់លើរបួស ចំពើអ្នកជម្ងឺដែលដើរមិនបាន ការការពារ

ដែលល្អបំផុតគឺ ការផ្លាស់ប្តូរឥរិយាបថ គ្រប់ៗ ២ ម៉ោង ក្នុងឥរិយាបថ ដេកផ្អៀង

ឆ្វេង  ដេកផ្ងា និងដេកផ្អៀងស្តាំ ផ្លាស់ប្តូរគ្នាទៅវិញទៅមក ។

        ៨. ការការពារការឈឺស្មា ការជាប់ស្មា និងស្មាធ្លាក់ អ្នកកាយនីតិសម្បទា គិលានុបដ្ឋាយិកា ឬអ្នកថែទាំអ្នកជម្ងឺ ជួយលើដៃដែលពិការឱ្យ​មានចលនា

ញឹកញាប់ក្នុងមួយថ្ងៃៗ ហើយដាក់ក្រណាត់ ចងភ្ជាប់ជាមួយនិងស្មាពេលអង្គុយ ឬពេលឈរ ។

        ៩. ការធ្វើកាយនីតិសម្បទា ដោយវេជ្ជបណ្ឌិតវេជ្ជសាស្ត្រស្តាកាយនីតិសម្បទា

ទួទៅ ហើយអ្នកកាយនីតិសម្បទា ដែលបានដាក់គម្រោងផែនការរួចជាស្រេចដល់

អ្នកជម្ងឺ ជួយថែទាំឱ្យ​អ្នកជម្ងឺ​ឱ្យ​បានធ្វើចលនា ការពារការជាប់សន្លាក់ ហ្វឹកអង្គុយ

 ហ្វឹកឈរ ហ្វឹកលំនឹងខ្លួន និងការដើរ ។

        ១០. អ្នកវិជ្ជាជីវៈសុខភាព ដោយអ្នកវិជ្ជាជីវៈសុខភាពបំបាត់ ជួយថែទាំការ
លេប ការហ្វឹកការ ទទួលទានអាហារមិនឱ្យ​អួល ឈ្លក់ ការហ្វឹកការប្រើដៃនិងជើង និងការហ្វឹកផ្សេងៗជាច្រើនទៀត ដើម្បីឱ្យ​អ្នកជម្ងឺអាចជួយខ្លួនឯងបាន នឹងត្រឡប់ទៅប្រើប្រាស់ជីវិតក្នុងសង្គមបានតាមប្រក្រតី ។

        ១១. អារម្មណ៍ ដោយមានការផ្តល់កំលាំងចិត្ត ការយក​ចិត្តទុក​ដាក់ពី​សំណាក់​        បុគ្គលិក​ និង​ញាតិ មិត្ត ហើយអាចប្រើថ្នាំជំនួយចំពោះអ្នកជម្ងឺដែលមានអាការៈខ្លាំង ។

សូមអរគុណប្រភព មន្ទីរពេទ្យផ្យាថៃ ២